Nederlanders vragen steeds vaker een AI-assistent om advies voordat ze iets kopen of een leverancier kiezen. Hoeveel mensen doen dat, hoe vaak, bij welke aankopen, en hoeveel vertrouwen hebben ze in de antwoorden? Op deze pagina staan 80 cijfers, met Nederlandse data voorop en Europese of wereldwijde cijfers waar Nederlandse ontbreken. Elk cijfer heeft een bron die we zelf hebben geopend. Wil je dat AI-assistenten jouw bedrijf noemen? Dat is het werk van ons GEO-bureau.
Inhoudsopgave
Nederland loopt in Europa voor met generatieve AI: tools zoals ChatGPT, Gemini en Copilot die tekst of beeld maken op basis van een vraag. Volgens Eurostat gebruikte in 2025 bijna de helft van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar zo'n tool, ruim boven het EU-gemiddelde. De cijfers per onderzoek verschillen, omdat ze andere leeftijdsgroepen en periodes meten ("afgelopen drie maanden" of "weleens"). Daarom staat bij elk cijfer precies wat er gemeten is.
In 2025 gebruikte 44,7% van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar in de afgelopen drie maanden generatieve AI-tools zoals ChatGPT, Copilot of Gemini.
Bron: Eurostat, 2025
In de EU als geheel gebruikte in 2025 32,7% van de mensen van 16 tot 74 jaar generatieve AI-tools in de afgelopen drie maanden; Nederland (44,7%) zit daar ruim 12 procentpunt boven.
Bron: Eurostat, 2025
In 2025 gaf 39% van de Nederlandse 18-plussers aan in de afgelopen drie maanden AI te hebben gebruikt, bijvoorbeeld om tekst, afbeeldingen of video's te maken.
Bron: CBS, 2025
In 2026 gebruikt 65% van de Nederlanders weleens een AI-toepassing, tegenover 43% een jaar eerder.
Bron: Ruigrok, 2026
In maart 2026 gebruikten 7,2 miljoen Nederlanders van 18 tot 65 jaar AI in hun dagelijks leven en 4,6 miljoen werkenden op het werk.
Bron: Newcom AI-monitor, 2026
In 2024 maakte 23% van de Nederlanders van 12 jaar en ouder teksten, video's of afbeeldingen met een AI-programma zoals ChatGPT.
Bron: CBS, 2024
Het privegebruik van AI onder Nederlandse volwassenen steeg van 47% in december 2024 naar 65% in februari 2026; gebruik op het werk steeg van 26% naar 41%.
Van iets uitproberen naar een vaste gewoonte: het aandeel Nederlanders dat elke week AI gebruikt, verdubbelde in een jaar. Het CBS publiceert geen cijfers over dagelijks of wekelijks gebruik; de frequentiecijfers hieronder komen uit commercieel marktonderzoek en zijn daarom een indicatie.
Het aandeel Nederlanders dat minstens wekelijks AI gebruikt verdubbelde in een jaar van 19% naar 40% (mei-juni 2026).
Bron: Ruigrok, 2026
Volgens de Newcom AI-monitor 2026 gebruiken 2,5 miljoen Nederlanders van 18 tot 65 jaar AI bijna dagelijks.
Bron: Newcom via Emerce, 2026
Volgens NMO Mediatrends 2025 steeg het aandeel Nederlanders dat dagelijks AI-toepassingen gebruikt van 8% naar 18%.
41% van de Nederlandse consumenten zegt ChatGPT daadwerkelijk te gebruiken; ChatGPT is daarmee de meest gebruikte AI-tool (2025).
Van de Nederlandse ChatGPT-gebruikers zet 68% de tool minstens wekelijks in; onder 16- tot 24-jarigen is dat 75% (2025).
In 2025 gebruikte 26,6% van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar generatieve AI voor het werk, tegen 15,4% gemiddeld in de EU.
Bron: Eurostat, 2025
In 2025 gebruikte 28,1% van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar generatieve AI voor privedoeleinden, tegen 25,5% gemiddeld in de EU.
Bron: Eurostat, 2025
Leeftijd is de grootste scheidslijn. Onder jongeren is AI al gewoon, boven de 65 gebruikt maar een kleine groep het. Ook opleiding maakt verschil: hoger opgeleiden gebruiken AI ongeveer twee keer zo vaak.
Bron: Eurostat, 2025
Van de Nederlandse jongeren van 16 tot 24 jaar gebruikte 73,6% in 2025 generatieve AI-tools in de afgelopen drie maanden.
Bron: Eurostat, 2025
Van de Nederlanders van 25 tot 34 jaar gebruikte 60,5% in 2025 generatieve AI-tools in de afgelopen drie maanden.
Bron: Eurostat, 2025
Van de Nederlanders van 35 tot 44 jaar gebruikte 51,3% in 2025 generatieve AI-tools; bij 45- tot 54-jarigen was dat 46,4%.
Bron: Eurostat, 2025
Van de Nederlanders van 55 tot 64 jaar gebruikte 25,9% in 2025 generatieve AI-tools; bij 65- tot 74-jarigen was dat 11,0%.
Bron: Eurostat, 2025
In de EU gebruikte 63,8% van de 16- tot 24-jarigen in 2025 generatieve AI-tools, tegen 6,5% van de 65- tot 74-jarigen.
Bron: Eurostat, 2025
Van de 18- tot 25-jarigen in Nederland gebruikte 90,4% weleens een chatbot, tegen 20,6% van de 65-plussers (2025).
Bron: CBS, 2025
Van de 18- tot 25-jarigen in Nederland gebruikte 48,7% in 2024 een AI-programma zoals ChatGPT, tegen 1,3% van de 75-plussers.
Bron: CBS, 2024
In 2024 gebruikte 34% van de Nederlanders met een hbo- of wo-diploma ChatGPT of een vergelijkbaar programma, tegen 16% van de mensen met basisonderwijs of vmbo.
Bron: CBS, 2024
Nederlandse mannen gebruikten in 2025 vaker generatieve AI-tools dan vrouwen: 47,5% tegen 41,9% (16 tot 74 jaar, afgelopen drie maanden).
Bron: Eurostat, 2025
90% van Gen Z in Nederland zegt AI te gebruiken, tegen 25% van de babyboomers (februari 2026).
Van de Nederlanders met betaald werk gebruikt 43% AI in hun werk; onder hbo- en wo-opgeleiden is dat 55% (2025).
Bron: CBS, 2025
Steeds meer Nederlanders laten een AI-assistent meedenken bij een aankoop: producten vergelijken, opties op een rij zetten, reviews samenvatten. Google blijft het vaakste startpunt, maar het verschil wordt kleiner. Let op: de Nederlandse onderzoeken stellen verschillende vragen ("AI-assistent bij het shoppen in het afgelopen jaar", "weleens generatieve AI tijdens het shoppen", "AI voor winkelactiviteiten"). Vergelijk de percentages daarom niet als één trendlijn.
In 2026 gebruikt precies de helft van de Nederlandse consumenten (50%) wel eens generatieve AI tijdens het shoppen.
In 2026 begint 20% van de Nederlandse consumenten de oriëntatie op een aankoop bij een AI-tool, tegen 26% bij Google (eerder was dat nog 36%).
Van de Nederlanders van 18 tot en met 34 jaar gebruikt 83% generatieve AI tijdens het shoppen (2026).
Eind 2024 gebruikte 33% van de Nederlandse consumenten generatieve AI-tools bij het winkelen; anderhalf jaar later was dat opgelopen tot de helft.
Een derde van de Nederlanders (33%) gebruikte in mei/juni 2025 AI-tools om informatie over producten en diensten te vinden; twee jaar eerder was dat slechts 2%.
Een kwart van de Nederlanders (25%) gebruikte in het jaar voor februari 2025 ChatGPT of een andere AI-assistent bij het shoppen, een stijging van 57% ten opzichte van een jaar eerder.
Bron: Adyen, 2025
In mei 2026 zet bijna een op de drie Nederlanders (29%) AI in bij het online shoppen; onder Gen Z is dat 42%.
In mei 2026 had 55% van de Nederlandse consumenten AI gebruikt voor winkelactiviteiten, en 44% vertrouwt op de informatie van AI-tools.
Slechts 6% van de Nederlanders geeft de voorkeur aan AI-tools boven andere manieren om online informatie te zoeken; binnen Gen Z is dat 13%.
Buiten Nederland zie je dezelfde beweging. Deze cijfers gaan over Europa, de VS of meerdere landen en zijn zo gelabeld.
In Europa heeft 56% van de consumenten AI minstens één keer gebruikt bij het shoppen, en 57% van die AI-shoppers gebruikt het om producten te vergelijken.
Bron: Deloitte, 2026
Wereldwijd zegt 58% van de consumenten traditionele zoekmachines te hebben vervangen door generatieve AI-tools (meting 2024, 12 landen).
In 12 landen, waaronder Nederland, had in 2025 een kwart (25%) van de consumenten al GenAI-shoppingtools gebruikt; nog eens 31% is dat van plan.
In de VS had begin 2025 39% van de consumenten generatieve AI gebruikt voor online shoppen; het meest voor onderzoek (55%) en productaanbevelingen (47%).
Bron: Adobe, 2025
In de VS vraagt 42% van de gebruikers van AI-taalmodellen om shoppingaanbevelingen (meting december 2024).
Bron: Bain & Company, 2025
Wereldwijd beïnvloedden AI en AI-agents in de feestdagenperiode van 2025 (1 november tot 31 december) 20% van alle online retailverkopen, goed voor 262 miljard dollar.
Bron: Salesforce, 2026
Wereldwijd groeide tussen augustus 2025 en mei 2026 het aandeel shoppers dat producten ontdekt via nieuwe kanalen zoals AI-assistenten met 38%, terwijl ontdekking via traditionele zoekmachines met 15% daalde.
Bron: Salesforce, 2026
Een derde van de Nederlandse bedrijven met 10 of meer werkzame personen gebruikt AI, en marketing en verkoop is het meest genoemde toepassingsgebied. Aan de inkoopkant gebruiken B2B-kopers AI-assistenten om leveranciers te onderzoeken en te vergelijken. Voor die B2B-kopers zijn er geen aparte Nederlandse cijfers; het onderzoek van 6sense telt Nederlandse kopers wel mee in het Europese cijfer. Als AI de shortlist maakt, telt wat AI over jouw bedrijf weet. Daar helpt een GEO-bureau bij.
In 2025 gebruikte 33% van de Nederlandse bedrijven met 10 of meer werkzame personen een of meer AI-technologieen, tegen 23% in 2024.
Bron: CBS, 2025
In 2025 gebruikte 33,2% van de Nederlandse bedrijven AI-technologie, tegen 20,0% gemiddeld in de EU; Denemarken (42,0%) en Finland (37,8%) liepen voorop.
Bron: Eurostat, 2025
Van de Nederlandse bedrijven die AI gebruiken, zet 35% het in voor marketing of verkoop (2025).
Bron: CBS, 2025
Een op de zes Nederlandse bedrijven (2 of meer werkzame personen) gebruikte in 2025 AI, een verdubbeling ten opzichte van twee jaar eerder.
Bron: CBS, 2025
In 2025 gebruikte 13,8% van de Nederlandse microbedrijven (2 tot 9 werkzame personen) een of meer AI-technologieen.
Bron: CBS, 2025
In Europa (België, Duitsland, Frankrijk, Nederland en Zweden) gebruikt 89% van de B2B-kopers AI-taalmodellen zoals ChatGPT of Mistral bij het onderzoeken van oplossingen; wereldwijd is dat 94%.
Bron: 6sense, 2025
Wereldwijd begint in maart 2026 51% van de B2B-softwarekopers hun onderzoek vaker bij een AI-chatbot dan bij Google, tegen 29% in april 2025.
Bron: G2, 2026
Wereldwijd koos 69% van de B2B-softwarekopers een andere leverancier dan gepland op basis van het advies van een AI-chatbot (2026).
Bron: G2, 2026
Wereldwijd kwam 72% van de B2B-techkopers tijdens hun onderzoek Google AI Overviews tegen, en 90% van hen klikte door naar een van de geciteerde bronnen (2025).
Bron: TrustRadius, 2025
Nederlanders gebruiken AI veel, maar vertrouwen het minder dan gemiddeld in de wereld. De meeste gebruikers controleren wat AI zegt. Dat maakt het belangrijk dat de bronnen waar AI uit put, kloppen en makkelijk te controleren zijn. De cijfers uit zes andere landen (Reuters Institute) laten zien hoe vaak mensen vanuit een AI-antwoord doorklikken naar de bron; Nederlandse cijfers daarover zijn er niet.
Wereldwijd is 46% van de mensen bereid AI te vertrouwen, flink meer dan in Nederland.
Bron: KPMG, 2025
Nederlanders die bekend zijn met AI geven hun vertrouwen in AI gemiddeld een 5,8.
Bron: KPMG, 2025
Van de Nederlanders die bekend zijn met AI gebruikt 86% het vooral voor zoeken, inspiratie en praktische instructies.
Bron: KPMG, 2025
In mei 2026 had 55% van de Nederlandse consumenten AI gebruikt voor winkelactiviteiten, en 44% vertrouwt op de informatie van AI-tools.
76% van de Nederlandse volwassenen maakt zich zorgen over de invloed die AI nu op de samenleving heeft.
Bron: CBS, 2025
De verspreiding van nepnieuws is de grootste AI-zorg van Nederlandse volwassenen: 69% noemt dit.
Bron: CBS, 2025
In februari 2026 stond 31% van de Nederlanders negatief tegenover AI.
In zes onderzochte landen (waaronder het VK, de VS en Denemarken) zag in juni en juli 2025 54% in de afgelopen week een AI-gegenereerd antwoord bij een zoekopdracht.
Bron: Reuters Institute, 2025
Van de mensen in zes onderzochte landen die AI-zoekantwoorden tegenkwamen, zegt 50% die te vertrouwen (2025).
Bron: Reuters Institute, 2025
In zes onderzochte landen klikt slechts 33% altijd of vaak door op de links in een AI-overzicht bij zoekresultaten; 28% doet dat zelden of nooit (2025).
Bron: Reuters Institute, 2025
Wereldwijd vertrouwt 20% de antwoorden van AI-chatbots als nieuwsbron, tegenover 37% voor nieuws in het algemeen (48 markten, 2026).
Bron: Reuters Institute, 2026
Van wie AI-chatbots voor nieuws gebruikt, zegt wereldwijd 42% altijd of vaak door te klikken naar de oorspronkelijke nieuwsbron (48 markten, 2026).
Bron: Reuters Institute, 2026
Wereldwijd gebruikt 10% van de mensen wekelijks een AI-chatbot voor nieuws, tegen 7% een jaar eerder (Digital News Report 2026).
Bron: Reuters Institute, 2026
ChatGPT is in Nederland veruit de grootste AI-assistent, gemeten aan het verkeer dat AI-chatbots naar websites sturen. Tegelijk blijft Google de zoekmachine van negen op de tien Nederlanders, en brengt Google zijn eigen AI-functies naar dat publiek. Meer cijfers over ChatGPT zelf vind je in onze ChatGPT statistieken.
In september 2026 kwam 82,94% van het AI-chatbotverkeer in Nederland van ChatGPT.
Bron: Statcounter, 2026
Google Gemini had in september 2026 een aandeel van 8,79% in het AI-chatbotverkeer in Nederland.
Bron: Statcounter, 2026
Microsoft Copilot kwam in september 2026 in Nederland uit op 3,63% van het AI-chatbotverkeer.
Bron: Statcounter, 2026
Perplexity had in september 2026 een aandeel van 3,07% in het AI-chatbotverkeer in Nederland, Claude 1,54%.
Bron: Statcounter, 2026
Wereldwijd had ChatGPT in september 2026 een aandeel van 80,48% in het AI-chatbotverkeer.
Bron: Statcounter, 2026
Google had in september 2026 een marktaandeel van 89,14% onder zoekmachines in Nederland.
Bron: Statcounter, 2026
Bing volgde in september 2026 in Nederland op grote afstand met 4,57% van het zoekmachineverkeer.
Bron: Statcounter, 2026
In zes onderzochte landen gebruikte gemiddeld 22% ChatGPT in de afgelopen week, ruim voor andere AI-tools (2025).
Bron: Reuters Institute, 2025
ChatGPT had eind september 2026 wereldwijd 1,2 miljard wekelijkse gebruikers, volgens OpenAI op DevDay 2026.
Google AI Overviews had in mei 2026 wereldwijd meer dan 2,5 miljard maandelijkse gebruikers.
Bron: Google, 2026
Google AI Mode passeerde binnen een jaar na lancering wereldwijd de 1 miljard maandelijkse gebruikers (mei 2026).
Bron: Google, 2026
De Gemini-app van Google passeerde in augustus 2026 wereldwijd de 1 miljard maandelijkse gebruikers.
Bron: Google, 2026
44,7% van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar gebruikte in 2025 generatieve AI, tegen 32,7% in de EU. Ook bij bedrijven ligt Nederland voor: 33,2% tegen 20,0%.
Het aandeel Nederlanders dat minstens wekelijks AI gebruikt, steeg in een jaar van 19% naar 40%. Onder 16- tot 24-jarigen gebruikte 73,6% generatieve AI in de afgelopen drie maanden.
De helft van de Nederlandse consumenten gebruikt weleens generatieve AI tijdens het shoppen, en 20% begint de oriëntatie bij een AI-tool. Google blijft met 26% het vaakste startpunt, maar dat was eerder 36%.
33% van de Nederlanders is bereid AI te vertrouwen, tegen 46% wereldwijd. Zeven op de tien gebruikers controleren de output. Betrouwbare, controleerbare informatie over je bedrijf wordt daardoor belangrijker.
82,94% van de AI-chatbotverwijzingen in Nederland komt van ChatGPT. Wie AI breder in marketing wil inzetten, vindt meer bij ons AI marketing bureau.
Searchlab heeft deze 80 cijfers op 2 oktober 2026 verzameld. Elk cijfer komt uit een bron die we zelf hebben geopend; bij elk cijfer staan de bron en het jaar. Cijfers die we niet bij de oorspronkelijke bron konden terugvinden, hebben we weggelaten. Waar een cijfer via een nieuwssite is gevonden, staat dat in de bronvermelding. Cijfers die niet over Nederland gaan, zijn als zodanig benoemd (VS, EU, wereldwijd of de onderzochte landen).
Let op bij vergelijken: onderzoeken naar AI-gebruik meten verschillende groepen (16 tot 74 jaar, 18-plussers, 12-plussers) en periodes (afgelopen drie maanden, afgelopen jaar of ooit). Cijfers van CBS en Eurostat zijn officiële statistiek; cijfers uit commercieel marktonderzoek geven een indicatie. Over het doorklikken vanuit AI-antwoorden en over B2B-kopers zijn geen aparte Nederlandse cijfers openbaar; daar gebruiken we Europese of internationale cijfers en benoemen we dat.
Geraadpleegde bronnen (42)
Heb je een opmerking of correctie? Neem contact op.
Volgens Eurostat gebruikte in 2025 44,7% van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar in de afgelopen drie maanden generatieve AI-tools zoals ChatGPT, Copilot of Gemini, tegen 32,7% gemiddeld in de EU. Volgens het CBS heeft 57% van de Nederlandse volwassenen weleens een AI-chatbot gebruikt (2025).
Volgens Ruigrok gebruikt 40% van de Nederlanders minstens wekelijks AI (mei-juni 2026), tegen 19% een jaar eerder. De Newcom AI-monitor 2026 telt 2,5 miljoen Nederlanders van 18 tot 65 jaar die AI bijna dagelijks gebruiken.
Ja. Volgens Q&A Retail gebruikt in 2026 de helft van de Nederlandse consumenten (50%) weleens generatieve AI tijdens het shoppen. 20% begint de oriëntatie op een aankoop bij een AI-tool, tegen 26% bij Google; eerder begon nog 36% bij Google.
Minder dan gemiddeld. Volgens KPMG en de University of Melbourne is 33% van de Nederlanders bereid AI te vertrouwen, tegen 46% wereldwijd. Slechts 37% verwacht dat AI de juiste antwoorden geeft, en zeven op de tien Nederlandse AI-gebruikers controleren de output standaard.
ChatGPT. In september 2026 kwam volgens Statcounter 82,94% van het AI-chatbotverkeer in Nederland van ChatGPT. Google Gemini volgde met 8,79%.
Volgens het CBS gebruikte in 2025 33% van de Nederlandse bedrijven met 10 of meer werkzame personen een of meer AI-technologieën, tegen 23% in 2024. Van de bedrijven die AI gebruiken, zet 35% het in voor marketing of verkoop.
We meten bij welke vragen ChatGPT, Gemini, Perplexity en Google AI Overviews jouw bedrijf noemen, welke bronnen ze gebruiken en wat er nodig is om vaker genoemd te worden. Elke maand dezelfde meting, zodat je ziet wat werkt.
Gerelateerde statistieken
