AI-zoekgedrag in Nederland statistieken 2026

40%

Gebruikt AI minstens wekelijks

Bron: Ruigrok, 2026

50%

Gebruikt AI tijdens het shoppen

33%

Bereid AI te vertrouwen

Bron: KPMG, 2025

01 · Gebruik

Hoeveel Nederlanders gebruiken AI?

Nederland loopt in Europa voor met generatieve AI: tools zoals ChatGPT, Gemini en Copilot die tekst of beeld maken op basis van een vraag. Volgens Eurostat gebruikte in 2025 bijna de helft van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar zo'n tool, ruim boven het EU-gemiddelde. De cijfers per onderzoek verschillen, omdat ze andere leeftijdsgroepen en periodes meten ("afgelopen drie maanden" of "weleens"). Daarom staat bij elk cijfer precies wat er gemeten is. Hoe je deze cijfers vertaalt naar organische vindbaarheid, beschrijven we in de uitleg over ons SEO-bureau.

44,7%

In 2025 gebruikte 44,7% van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar in de afgelopen drie maanden generatieve AI-tools zoals ChatGPT, Copilot of Gemini.

32,7%

In de EU als geheel gebruikte in 2025 32,7% van de mensen van 16 tot 74 jaar generatieve AI-tools in de afgelopen drie maanden; Nederland (44,7%) zit daar ruim 12 procentpunt boven.

39%

In 2025 gaf 39% van de Nederlandse 18-plussers aan in de afgelopen drie maanden AI te hebben gebruikt, bijvoorbeeld om tekst, afbeeldingen of video's te maken.

Bron: CBS, 2025

57%

57% van de Nederlandse volwassenen heeft weleens een AI-chatbot gebruikt (2025).

Bron: CBS, 2025

65%

In 2026 gebruikt 65% van de Nederlanders weleens een AI-toepassing, tegenover 43% een jaar eerder.

Bron: Ruigrok, 2026

8,6 mln

In juli 2026 gebruikten 8,6 miljoen Nederlanders van 18 tot 65 jaar AI; 5,2 miljoen Nederlanders gebruiken AI op het werk (vijfde meting, 3.122 respondenten).

Bron: Newcom AI-monitor, 2026

23%

In 2024 maakte 23% van de Nederlanders van 12 jaar en ouder teksten, video's of afbeeldingen met een AI-programma zoals ChatGPT.

Bron: CBS, 2024

65%

Het privegebruik van AI onder Nederlandse volwassenen steeg van 47% in december 2024 naar 65% in februari 2026; gebruik op het werk steeg van 26% naar 41%.

Bron: MSI-ACI AI-Barometer via Nederland Digitaal, 2026

58%

58% van de Nederlanders gebruikt regelmatig AI, persoonlijk of voor het werk.

Bron: KPMG, 2025

02 · Frequentie

Hoe vaak gebruiken Nederlanders AI?

Van iets uitproberen naar een vaste gewoonte: het aandeel Nederlanders dat elke week AI gebruikt, verdubbelde in een jaar. Het CBS publiceert geen cijfers over dagelijks of wekelijks gebruik; de frequentiecijfers hieronder komen uit commercieel marktonderzoek en zijn daarom een indicatie.

40%

Het aandeel Nederlanders dat minstens wekelijks AI gebruikt verdubbelde in een jaar van 19% naar 40% (mei-juni 2026).

Bron: Ruigrok, 2026

3,4 mln

Volgens de vijfde Newcom AI-monitor (juli 2026) gebruiken 3,4 miljoen Nederlanders van 18 tot 65 jaar AI bijna dagelijks.

Bron: Newcom via Accountant.nl, 2026

18%

Volgens NMO Mediatrends 2025 steeg het aandeel Nederlanders dat dagelijks AI-toepassingen gebruikt van 8% naar 18%.

Bron: Ipsos I&O, NMO Mediatrends, 2025

4 op 10

Ruim vier op de tien Nederlanders gebruiken ChatGPT, de populairste chatbot in Nederland (panel van 1.800 consumenten, april tot juni 2025).

Bron: Telecompaper via Welingelichte Kringen, 2025

2/3+

Meer dan twee derde van de Nederlandse ChatGPT-gebruikers zet de tool minstens een keer per week in; slechts 13% betaalt voor een Plus-abonnement (2025).

Bron: Telecompaper via Welingelichte Kringen, 2025

26,6%

In 2025 gebruikte 26,6% van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar generatieve AI voor het werk, tegen 15,4% gemiddeld in de EU.

28,1%

In 2025 gebruikte 28,1% van de Nederlanders van 16 tot 74 jaar generatieve AI voor privedoeleinden, tegen 25,5% gemiddeld in de EU.

51%

In zes onderzochte landen (Argentinië, Denemarken, Frankrijk, Japan, het VK en de VS) gebruikt in 2026 de helft (51%) wekelijks een AI-systeem, tegen een derde (34%) een jaar eerder.

03 · Leeftijd en opleiding

AI-gebruik naar leeftijd, opleiding en geslacht

Leeftijd is de grootste scheidslijn. Onder jongeren is AI al gewoon, boven de 65 gebruikt maar een kleine groep het. Ook opleiding maakt verschil: hoger opgeleiden gebruiken AI ongeveer twee keer zo vaak.

Gebruik van generatieve AI per leeftijd, Nederland 2025 (afgelopen drie maanden)

16-24 jaar73,6%

25-34 jaar60,5%

35-44 jaar51,3%

45-54 jaar46,4%

55-64 jaar25,9%

65-74 jaar11,0%

73,6%

Van de Nederlandse jongeren van 16 tot 24 jaar gebruikte 73,6% in 2025 generatieve AI-tools in de afgelopen drie maanden.

60,5%

Van de Nederlanders van 25 tot 34 jaar gebruikte 60,5% in 2025 generatieve AI-tools in de afgelopen drie maanden.

51,3%

Van de Nederlanders van 35 tot 44 jaar gebruikte 51,3% in 2025 generatieve AI-tools; bij 45- tot 54-jarigen was dat 46,4%.

25,9%

Van de Nederlanders van 55 tot 64 jaar gebruikte 25,9% in 2025 generatieve AI-tools; bij 65- tot 74-jarigen was dat 11,0%.

63,8%

In de EU gebruikte 63,8% van de 16- tot 24-jarigen in 2025 generatieve AI-tools, tegen 6,5% van de 65- tot 74-jarigen.

90,4%

Van de 18- tot 25-jarigen in Nederland gebruikte 90,4% weleens een chatbot, tegen 20,6% van de 65-plussers (2025).

Bron: CBS, 2025

48,7%

Van de 18- tot 25-jarigen in Nederland gebruikte 48,7% in 2024 een AI-programma zoals ChatGPT, tegen 1,3% van de 75-plussers.

Bron: CBS, 2024

34% vs 16%

In 2024 gebruikte 34% van de Nederlanders met een hbo- of wo-diploma ChatGPT of een vergelijkbaar programma, tegen 16% van de mensen met basisonderwijs of vmbo.

Bron: CBS, 2024

47,5% vs 41,9%

Nederlandse mannen gebruikten in 2025 vaker generatieve AI-tools dan vrouwen: 47,5% tegen 41,9% (16 tot 74 jaar, afgelopen drie maanden).

90%

90% van Gen Z in Nederland zegt AI te gebruiken, tegen 25% van de babyboomers (februari 2026).

Bron: MSI-ACI AI-Barometer via Nederland Digitaal, 2026

43%

Van de Nederlanders met betaald werk gebruikt 43% AI in hun werk; onder hbo- en wo-opgeleiden is dat 55% (2025).

Bron: CBS, 2025

04 · Aankopen

AI bij aankopen en productonderzoek

Steeds meer Nederlanders laten een AI-assistent meedenken bij een aankoop: producten vergelijken, opties op een rij zetten, reviews samenvatten. Google blijft het vaakste startpunt, maar het verschil wordt kleiner. Let op: de Nederlandse onderzoeken stellen verschillende vragen ("AI-assistent bij het shoppen in het afgelopen jaar", "weleens generatieve AI tijdens het shoppen", "AI voor winkelactiviteiten"). Vergelijk de percentages daarom niet als één trendlijn.

50%

In 2026 gebruikt precies de helft van de Nederlandse consumenten (50%) wel eens generatieve AI tijdens het shoppen.

20%

In 2026 begint 20% van de Nederlandse consumenten de oriëntatie op een aankoop bij een AI-tool, tegen 26% bij Google (eerder was dat nog 36%).

83%

Van de Nederlanders van 18 tot en met 34 jaar gebruikt 83% generatieve AI tijdens het shoppen (2026).

33%

Eind 2024 gebruikte 33% van de Nederlandse consumenten generatieve AI-tools bij het winkelen; anderhalf jaar later was dat opgelopen tot de helft.

Bron: Q&A Retail via Ecommercenews, 2024

25%

Een kwart van de Nederlanders (25%) gebruikte in het jaar voor februari 2025 ChatGPT of een andere AI-assistent bij het shoppen, een stijging van 57% ten opzichte van een jaar eerder.

Bron: Adyen, 2025

29%

In mei 2026 zet bijna een op de drie Nederlanders (29%) AI in bij het online shoppen; onder Gen Z is dat 42%.

Bron: Adyen via ICT Magazine, 2026

55%

In mei 2026 had 55% van de Nederlandse consumenten AI gebruikt voor winkelactiviteiten, en 44% vertrouwt op de informatie van AI-tools.

29%

Slechts 29% van de Nederlandse consumenten vindt het advies van winkelpersoneel zinvoller; 44% vertrouwt op de informatie van AI-tools (mei 2026, 1.000 Nederlandse respondenten).

Slechts 6% van de Nederlanders geeft de voorkeur aan AI-tools boven andere manieren om online informatie te zoeken; binnen Gen Z is dat 13%.

Bron: Ruigrok via Ecommercenews, 2025

Buiten Nederland zie je dezelfde beweging. Deze cijfers gaan over Europa, de VS of meerdere landen en zijn zo gelabeld.

56%

In Europa heeft 56% van de consumenten AI minstens één keer gebruikt bij het shoppen, en 57% van die AI-shoppers gebruikt het om producten te vergelijken.

58%

Wereldwijd zegt 58% van de consumenten traditionele zoekmachines te hebben vervangen door generatieve AI-tools (meting 2024, 12 landen).

Bron: Capgemini Research Institute, 2025

25%

In 12 landen, waaronder Nederland, had in 2025 een kwart (25%) van de consumenten al GenAI-shoppingtools gebruikt; nog eens 31% is dat van plan.

Bron: Capgemini Research Institute, 2026

39%

In de VS had begin 2025 39% van de consumenten generatieve AI gebruikt voor online shoppen; het meest voor onderzoek (55%) en productaanbevelingen (47%).

Bron: Adobe, 2025

42%

Van de gebruikers van AI-taalmodellen vraagt 42% om shoppingaanbevelingen, volgens de Bain-Dynata-enquête onder consumenten (persbericht februari 2025).

Bron: Bain & Company, 2025

20%

Volgens Salesforce beïnvloedden AI en AI-agents in de feestdagenperiode van 2025 (1 november tot 31 december) 20% van de retailverkopen, goed voor 262 miljard dollar; de online verkopen kwamen wereldwijd uit op 1,29 biljoen dollar.

Bron: Salesforce, 2026

+38%

Wereldwijd groeide tussen augustus 2025 en mei 2026 het aandeel shoppers dat producten ontdekt via nieuwe kanalen zoals AI-assistenten met 38%, terwijl ontdekking via traditionele zoekmachines met 15% daalde.

Bron: Salesforce, 2026

05 · Zakelijk

Bedrijven, B2B-kopers en leverancierskeuze

Een derde van de Nederlandse bedrijven met 10 of meer werkzame personen gebruikt AI, en marketing en verkoop is het meest genoemde toepassingsgebied. Aan de inkoopkant gebruiken B2B-kopers AI-assistenten om leveranciers te onderzoeken en te vergelijken. Voor die B2B-kopers zijn er geen aparte Nederlandse cijfers; het onderzoek van 6sense telt Nederlandse kopers wel mee in het Europese cijfer. Als AI de shortlist maakt, telt wat AI over jouw bedrijf weet. Daar helpt een GEO-bureau bij.

33%

In 2025 gebruikte 33% van de Nederlandse bedrijven met 10 of meer werkzame personen een of meer AI-technologieen, tegen 23% in 2024.

Bron: CBS, 2025

33,2%

In 2025 gebruikte 33,2% van de Nederlandse bedrijven AI-technologie, tegen 20,0% gemiddeld in de EU; Denemarken (42,0%) en Finland (37,8%) liepen voorop.

35%

Van de Nederlandse bedrijven die AI gebruiken, zet 35% het in voor marketing of verkoop (2025).

Bron: CBS, 2025

1 op 6

Een op de zes Nederlandse bedrijven (2 of meer werkzame personen) gebruikte in 2025 AI, een verdubbeling ten opzichte van twee jaar eerder.

Bron: CBS, 2025

13,8%

In 2025 gebruikte 13,8% van de Nederlandse microbedrijven (2 tot 9 werkzame personen) een of meer AI-technologieen.

Bron: CBS, 2025

89%

In Europa (België, Duitsland, Frankrijk, Nederland en Zweden) gebruikt 89% van de B2B-kopers AI-taalmodellen zoals ChatGPT of Mistral bij het onderzoeken van oplossingen; in Nederland is dat ook 89%, wereldwijd 94%.

Bron: 6sense, 2025

51%

Wereldwijd begint in maart 2026 51% van de B2B-softwarekopers hun onderzoek vaker bij een AI-chatbot dan bij Google, tegen 29% in april 2025.

Bron: G2, 2026

69%

Wereldwijd koos 69% van de B2B-softwarekopers een andere leverancier dan gepland op basis van het advies van een AI-chatbot (2026).

Bron: G2, 2026

72%

Wereldwijd kwam 72% van de B2B-techkopers tijdens hun onderzoek Google AI Overviews tegen, en 90% van hen klikte door naar een van de geciteerde bronnen (2025).

Bron: TrustRadius, 2025

06 · Vertrouwen

Vertrouwen in AI-antwoorden

Nederlanders gebruiken AI veel, maar vertrouwen het minder dan gemiddeld in de wereld. De meeste gebruikers controleren wat AI zegt. Dat maakt het belangrijk dat de bronnen waar AI uit put, kloppen en makkelijk te controleren zijn. De cijfers uit zes andere landen (Reuters Institute) laten zien hoe vaak mensen vanuit een AI-antwoord doorklikken naar de bron; Nederlandse cijfers daarover zijn er niet.

33%

Een derde van de Nederlanders (33%) is bereid AI te vertrouwen.

Bron: KPMG, 2025

46%

Wereldwijd is 46% van de mensen bereid AI te vertrouwen, flink meer dan in Nederland.

Bron: KPMG, 2025

5,8

Nederlanders die bekend zijn met AI geven hun vertrouwen in AI gemiddeld een 5,8.

Bron: KPMG, 2025

37%

Slechts 37% van de Nederlanders verwacht dat AI de juiste antwoorden geeft.

Bron: KPMG, 2025

7 op 10

Zeven op de tien Nederlandse AI-gebruikers controleren de output standaard.

Bron: KPMG, 2025

86%

Van de Nederlanders die bekend zijn met AI gebruikt 86% het vooral voor zoeken, inspiratie en praktische instructies.

Bron: KPMG, 2025

44%

In mei 2026 vertrouwde 44% van de Nederlandse consumenten op de informatie van AI-tools, tegen 29% die het advies van winkelpersoneel zinvoller vindt.

76%

76% van de Nederlandse volwassenen maakt zich zorgen over de invloed die AI nu op de samenleving heeft.

Bron: CBS, 2025

69%

De verspreiding van nepnieuws is de grootste AI-zorg van Nederlandse volwassenen: 69% noemt dit.

Bron: CBS, 2025

31%

In februari 2026 stond 31% van de Nederlanders negatief tegenover AI.

Bron: MSI-ACI AI-Barometer via Nederland Digitaal, 2026

76%

76% van de Nederlanders vindt dat AI-regulering nodig is in Nederland.

Bron: KPMG, 2025

57%

In negen onderzochte landen (onder meer Argentinië, Australië, Denemarken, Frankrijk, Japan, het VK en de VS) zegt 57% AI-gegenereerde antwoorden, samenvattingen of assistenten in zoekmachines te hebben gezien of gebruikt (augustus-september 2026).

50%

Van de mensen in zes onderzochte landen die AI-zoekantwoorden tegenkwamen, zegt 50% die te vertrouwen (2025).

Bron: Reuters Institute, 2025

75%

Drie kwart (75%) van wie AI gebruikte om feitelijke vragen te beantwoorden, zegt de antwoorden te vertrouwen (negen landen, 2026).

33%

In zes onderzochte landen klikt slechts 33% altijd of vaak door op de links in een AI-overzicht bij zoekresultaten; 28% doet dat zelden of nooit (2025).

Bron: Reuters Institute, 2025

20%

Wereldwijd vertrouwt 20% de antwoorden van AI-chatbots als nieuwsbron, tegenover 37% voor nieuws in het algemeen (48 markten, 2026).

42%

Van wie AI-chatbots voor nieuws gebruikt, zegt wereldwijd 42% altijd of vaak door te klikken naar de oorspronkelijke nieuwsbron (48 markten, 2026).

10%

Wereldwijd gebruikt 10% van de mensen wekelijks een AI-chatbot voor nieuws, tegen 7% een jaar eerder (Digital News Report 2026).

07 · Assistenten

Welke AI-assistenten gebruiken Nederlanders?

ChatGPT is in Nederland de grootste AI-assistent, gemeten aan het verkeer dat AI-chatbots naar websites sturen; Google Gemini is een duidelijke tweede. Tegelijk blijft Google de zoekmachine van negen op de tien Nederlanders, en brengt Google zijn eigen AI-functies naar dat publiek. Meer cijfers over ChatGPT zelf vind je in onze ChatGPT statistieken.

52,64%

In oktober 2026 kwam 52,64% van het AI-chatbotverkeer in Nederland van ChatGPT.

30,79%

Google Gemini had in oktober 2026 een aandeel van 30,79% in het AI-chatbotverkeer in Nederland.

4,79%

Microsoft Copilot kwam in oktober 2026 in Nederland uit op 4,79% van het AI-chatbotverkeer.

8,97%

Perplexity had in oktober 2026 een aandeel van 8,97% in het AI-chatbotverkeer in Nederland, Claude 2,81%.

51,58%

Wereldwijd had ChatGPT in oktober 2026 een aandeel van 51,58% in het AI-chatbotverkeer; Gemini volgde met 28,86% en Perplexity met 15,04%.

89,6%

Google had in oktober 2026 een marktaandeel van 89,6% onder zoekmachines in Nederland.

4,64%

Bing volgde in oktober 2026 in Nederland op grote afstand met 4,64% van het zoekmachineverkeer.

34%

In zes onderzochte landen gebruikte in 2026 gemiddeld 34% ChatGPT wekelijks, tegen 22% een jaar eerder; Gemini kwam uit op 24%, Copilot op 11% en Claude op 7%.

24%

Google Gemini groeide in dezelfde zes landen van 11% naar 24% wekelijks gebruik, een stijging van 13 procentpunt (2026).